Maske, Palet ve Şnorkel (Öneri 01-10)
01)
Eğer saçınız sürekli maske
kayışınıza takılarak sizi rahatsız ediyorsa,
daha geniş neopren maske kayışıyla
değiştirin. Neopren maske kayışı standart
silikon maske kayışından daha da dayanıklı
olabilir. Ancak neopren maske bandının,
maske tokanıza uygunluğundan emin olun,
bunlar standart ölçüde değildir. Bir başka
alternatif maske kayışınızın üzerine
geçirebileceğiniz neopren kılıf olabilir.
02)
Bir maske kutusu kullanın.
Maske kutusu maskenizi temiz tutmaya, maske
eteğinin deformasyona uğramasına ve tabii
maskenizin su yapmasına engel olur. Kutu
aynı zamanda camlarına buğu çözücü
uygulanmış maskenizi saklamak için de çok
uygundur.
03)
Maskenizi hazır tutun. Yeni
bir maskeye ne yapılması gerektiğini
biliyorsunuz, maske hazırlama solüsyonuyla,
bir yumuşatıcıyla veya diş macunuyla
ovacaksınız. Bu prosedürü her birkaç dalışta
uygulayarak daha az buğu problemi
yaşarsınız.
04)
Maske sızıntılarını belirleyin.
Maske sızıntısı için bir çözüm
olarak maske eteğine silikon gres
sürülebilir. Bu yöntem özellikle yüz kılları
için çok yararlıdır. Vazelin kullanmayın, o
bir petrol ürünüdür ve maskenizin silikonuna
zarar verir.
05)
Maskenizi yumuşak bir temizleyiciden veya
diş macunundan daha aşındırıcı hiç bir şeyle
ovmayın. Ve silikonunuza
zarar verecek solüsyon ve petrol ürünleri de
kullanmayın.
06)
Şnorkelinizi koruyun.
Şnorkelinizi kullanmadığınız zaman
taşıyabileceğiniz en kötü yer maske
kayışınızdır. Bir yere takılmağa meyillidir
ve maskenizi çekerek su almasına neden olur.
Şnorkelinizi bacağınıza veya denge
yeleğinizin omuz kayışına bağlamadan özel
bir torbaya koyabilir veya teknede
bırakabilirsiniz. Bir başka seçenek olarak
katlanabilir veya iç içe geçerek denge
yeleğinizin cebinde taşıyabileceğiniz bir
şnorkel kullanabilirsiniz.
07)
Ayrılabilir tipte şnorkel klipsi edinin.
Kolay açılıp kapanan
klipsler, eski moda olanlardan daha incedir,
yani ayrılabilir tip tercih edin. (Tabii ki
sıkıştırılmış bir lastik band dahi iş
görecektir.
08)
Paletlerinizi modifiye etmeyin.
Hiç bir bahçe makası, paletinizi
yeni tür pervane tipli paletlere
dönüştüremez. Palet tasarımı için
düşündüğünüzden daha büyük bir bilgiye
ihtiyaç vardır ve modifiye ederek daha
iyisini yapamazsınız. Eğer yoksa ayak
cebinin ucuna açacağınız drenaj deliği
yaratıcığınızın en son sınırı olmalıdır.
09)
Palet giymek için. Palet
kayışını ayak cebinin altına çevirin,
ayağınıza geçirin, sonra da kayışı yukarı
çekin.
10)
Palet çıkarmak için.
Güvertede, pala üzerine basarak ayağınızı
çıkarın. Suda ise iki elinizi de kullanmak
zorunda kalacağınızdan regülatörünüzü
ağzınızda tutun.
Giysiler
(Öneriler 11-22)
Bir ıslak elbise için üzerinize çok iyi
oturması önemlidir, fakat diğer
modifikasyonlar ıslak veya kuru elbisenin
fonksiyonlarını ve konforunu geliştirmek
içindir:
11)
Başlığınızı delin.
Başlığınızın tepesine bir küçük delik açın.
(Isıtılmış bir iğne çok uygundur.) Bu nefes
vermeniz sırasında başlığınızın içerisine
dolan havanın çıkmasına izin verir. Bir
başka açıdan bakıldığında, içinde birikmiş
havadan dolayı konik bir şekil alan
başlığınız yüzerliğinizi etkiler ve
maskenizde sızıntıya neden olabilir.
12)
Ayak ceplerini delin. Aynı
şekilde ayak ceplerinin başparmağınıza yakın
kısmında açacağınız delikler sudan
çıktığınızda ayak cepleri içerisindeki suyu
çabucak tahliye edecektir.
13)
Yüz kısmını ayarlayın. Çoğu
başlığın yüze gelen kısmı küçük açılmıştır,
uygun şekilde keserek yüzünüze uygun hale
getirin. Yüz kısmı büyük açılmış başlık su
sirkülasyonuna, küçük açılmış başlık ise
klostrofobiye neden olur.
14)
Parmaklarınızı batırın.
Eldivenlerinizin parmak uçlarını alet
koruyucuya batırın. Kauçuk kaplama aşınmayı
ve delinmeyi önlediği gibi iyi de kavrar.
15)
Bir yan cep ilave edin.
Geniş bir yan cep hem ıslak hem de kuru
elbiseye ilave edilmiş olabilir. Bu yazı
tahtası, makas veya bıçak koyabileceğiniz en
uygun yerdir.
16)
Paçalarınızı botlarınızın içinde olsun.
Tabii ki botlarınızı ıslak elbisenizden
sonra giyeceksiniz fakat paçalarınızı
botlarınızın içine sıkıştırın. Değilse
yüzdüğünüz sırada su toplayacaktır.
17)
Çorap giyin. İnce naylon
çorap üzerinde patik kolayca kayar ve
patiklerinizin delinme ihtimali azalır.
Çorap aynı zamanda patiklerinizin içerisinde
ayaklarınızın tahriş olmasını da önler.
18)
Elbisenizi kaygan yapın.
Kaygan bir madde elbisenizi giymeyi
kolaylaştırır. Şampuan iş görür ancak
teninizi rahatsız eder ve daha sonra iyice
durulamanız gerekir. Bir ölçü saç kremi ve
bir ölçü su karışımını deneyin. Karışımı
sıkılabilir bir şişeye koyun.
19)
Ek yerlerini pekiştirin. Her
delik ve oyuğu neoprene yapıştırıcı
kullanarak dikkatlice onarın. Eğer oyuk
stres yaratıyorsa, üzerine bir parça naylon
yapıştırın veya bantlayın.
20)
Özel yapım bir ıslak elbise düşünün.
Bir elbisenin sıcak tutması için,
elbisenin kalınlığı ve üzerinize uygun
sıkılıkta olması aynı derecede önemlidir. Bu
her zaman, ısmarlama yapılmış bir elbisenin,
herhangi bir elbiseye göre daha sıcak
tutmasının başlıca sebebidir. İyi haber:
Birçok ıslak elbise üreticisi kendi standart
bedenleri için özel ölçü vermenizi telif
ediyor.
21)
Çok fazla düzeltme yapmayın.
Kuru elbisenizin sızdırmaz yaka ve
kollarında düzeltme yapmak onu bozar.
Düşündüğünüzden daha az düzeltme yapın ve
denemeden bir daha düşünün.
22)
Büyük tadilatları denemeyin.
Islak elbise tadilatları, kıvrılmış
ve biyelenmiş kısımlarının yapılması için
ustalık becerisi gerektirir.
Ağırlıklar ve Ağırlık Kemerleri (Öneri
23-30)
23)
Bazı ağırlıklarınızı yer değiştirin.
Eğer ağırlık kemerinizin üzerinde
hatırı sayılır miktarda ağırlık
taşıyorsanız, ağırlıklarınızın bir kısmını
yer değiştirin. Çeşitli yollarla tüpünüzün
üzerine altı pound ağırlık
yerleştirebilirsiniz. Ağırlığınızın bir
kısmının yer değiştirmesi kalçalarınız
üzerindeki basıncı azaltarak durumunuzu daha
uygun hale getirir. (Çok uzağa gitmeyin; bu
çok fazla ağırlık değildir.)
24)
Bir ağırlık koşumu kullanın.
Eğer ağırlık kemeriniz acı verecek
kadar ağır ise, bir koşum ağırlığı
kalçalarınızdan omuzlarınıza taşıyabilir. En
uygun ağırlık koşumu “DUI Weight and Trim”
sistemidir.
25)
Derinlik dengeli bir ağırlık kemeri
kullanın. Veya derinlik
dengeli bir toka. Her ikisi de derinlerde
aynı elbiseniz gibi daralırlar ve
gevşemezler.
26)
Ağırlıklarınızı düzgün yerleştirin.
Kullanacağınız toplam ağırlığın doğru
miktarını bulmaktan, ağırlıkları uygun
dağıtmak daha önemlidir. Ağırlıklarınızı bir
yandan bir yana ve önden arkaya karşılıklı
yerleştirerek tam dengede olursunuz.
Ağırlıklarınızın bir kısmını ayak
bileklerinizde, denge yeleğinizin
ceplerinde, tüpünüzün tabanına yakın veya
tüpünüzün boğazında taşımayı da
deneyebilirsiniz.
27)
Ağırlık tutucular (stroper) kullanın.
Bunlar ağırlıklarının kemer üzerinde
kaymasını önleyen klipslerdir. Veya bir
sonraki ağırlığın deliğinden geçirmeden önce
kemerinize düğüm atın.
28)
Ağırlık kemerinizin fazlasını kesin.
Tokanızdan uzanan kısmın sadece 6
inçlik kısmına ihtiyacınız var. Ağırlık
kemerinizin boyunu ayarlayıp fazla kısmı
sıcak bir bıçak veya ateş yardımıyla
eriterek kesin.
29)
Ağırlık kemerinizi toka içerisinden tekrar
geçirirseniz meydana gelen şişkinlik tokanın
kapanmasını önleyecektir.
Ağırlık kemerinin toka üzerinde gördüğünüz
her deliğe sokulmasına gerek yoktur.
30)
Kendi ağırlıklarınızı atmayın.
Birçok balıkadam kendi
ağırlıklarını atar ancak kurşunun çözünüşü
büyük oranda hayati risk oluşturur.
Denge Yelekleri (Öneri 31-40)
Tek başına donanımın en karışık parçasıdır.
Denge yeleği vücudunuzu sımsıkı ve tüpünüzü
emniyetle kavramalıdır ve her türlü
aksesuarı takmaya uygun olmalıdır ayrıca
tabii ki bunları yaparken yüzerliğinizi de
bozmamalıdır. Mükemmellikten oldukça uzak
birçok yol vardır ancak birçok yol ile
iyileştirilebilir. Örneğin;
31)
Ayarlanacak kısımları bulun.
Omuz kayışlarının dışında da
ayarlanacak şeyler vardır. Birçok denge
yeleği bel desteğini, tüp kayışını veya bel
kayışını farklı pozisyona getirerek
ayarlanabilir. Ayarlama noktaları kolayca
görülmeyebilir, desteklerin veya kumaşın
altına da göz atın. Satıcınızdan yardım
istemeye veya talimatları okumağa
ihtiyacınız olacaktır.
32)
Önce beli ayarlayın. Belden
ve omuzlardan ayarlanabilen her denge
yeleğinin önce belini ayarlayın, üzerinize
daha kolay uyacaktır.
33)
Oyuncaklarınızı düzenleyin.
Denge yeleği aksesuarların muhafazası için
bulunmaz bir yerdir. Fakat gelişigüzel
asmaktan daha uygun çözümler de vardır.
Donanımınız üzerinizde ve denge yeleğiniz
şişmiş iken aksesuarlarınızın nerede daha
ulaşılabilir olduğunu düşünün. Etraftakileri
küçülterek hem su direnci azaltılır hem de
çapariz zararları. Denge yeleğinin eteğinin
aşağıda olması birçok küçük alet için
omuzlar üzerinde yüklemeye oranla belki de
en iyi yuvadır.
34)
Tutucu donanımızı standartlaştırın.
Mesela, çabuk açılıp kapanabilen
bir tutucu kullanıyorsanız, her zaman erkek
ucu denge yeleğinizde, dişi ucu ise
aksesuarınızda bırakın. Bu yolla, denge
yeleğinizdeki bir tutucu ile birçok
aksesuarınızı kullanabilir ve birden fazla
tutucuya ihtiyaç duymazsınız. Tutucunun
pozisyonunu da çok daha kolay
değiştirebilirsiniz.
35)
Bir bıçak yerleştirin. Veya
bir ilk yardım makası. Kesici aletleriniz
için denge yeleğiniz bacağınızdan daha
iyidir çünkü daha kolay ulaşmak mümkündür ve
çapariz söz konusu olduğunda çıkıntı
yapmazlar. Küçük bıçaklar omuz kayışları
üzerine, cep kapaklarına ve tabii hortum
üzerine yerleştirilebilir.
36)
İnflatörünüzü iyileştirin.
Alternatif olarak ahtapot ve güçlü bir
inflatörü birlikte sunan bir cihaz
kullanarak daha sade bir donanımınız
olabilir.
37)
İnflatörü serbest bırakın.
İnflatörü denge yeleğinize tutturmak için
omuz kayışı üzerindeki cırcırlı şeridi veya
plastik tutucuyu kullanmayın. Denge yeleğini
şişirmenizi engelleyebilir. Bunun yerine
inflatörü serbest bırakın (Zaten çoğu
negatif yüzerliklidir.), veya sol kolunuz
ile tutun: Dalgalanan hortum omzunuzun
üzerine, alçak basınç hortumu ise omzunuzun
altına gider.
38)
İkramiye denge yeleği önerisi.
Tüm donanımınızı, ıslak veya kuru
elbiseniz de dahil, üzerinize giyin. Sonra
vücudunuza önden ve arkadan bir göz atın.
Hortumlar ve kayışlar ulaşabilecekleri en
kısa yolu mu izlemişler? Daha uzun veya daha
kısa olmaları mümkün mü? Aksesuarlarınız
için daha uygun tutturma noktaları var mı?
Donanımınızı kuşanırken görmeniz ve uygun
olup olmadığını söylemeniz oldukça zordur.
39)
Markaları karıştırmayın.
Alternatif inflatörlü regülatöre terfi
ederken, uygun olduğundan emin olun. A marka
X model inflator, B marka Y modeli denge
yeleğine uygun gözüktüğü halde hortum
çapları arasında fark olabilir. Yeni
inflatörü denge yeleğinize monte ederek emin
olun. Eğer yapabiliyorsanız aynı markayı
tercih edin.
40)
Denge yeleğinizi patlatmayın.
Sağlamlaştırmak amacıyla veya geri
sarıcı gibi şeyleri sabitlemek için hiç bir
şekilde dikmeyin, iğnelemeyin. Sakın
patlatmayın.
Regülatörler (Öneriler 41-51)
Derinlerde kolayca hava temin ediyor, son
derece uzak buz dalışlarına gittiğinizde
donup kalmıyor, mükemmel. Sadece onun ağız
ağrısına neden olmamasını ve kan
dolaşımınızı engellememesini istersiniz.
Aynen deneyin:
41)
Ağızlığı değiştirin.
Regülatörünüzün üzerinde gelenin hemen hiç
bir özelliği olmaz. Ağızlık standart
değiştirilebilir elemandır ancak çok farklı
çeşit ve ölçüde gelir. Konfor için bir özel
tasarım Aqua Lung’ın “Comfo-Bite” modeli
ağızlığıdır. Bir diğer seçenek olan
“SeaCure” modeli ağızlık tam ağzınıza göre
şekil alabiliyor.
42)
Ağızlığınızı uydurun. Tabii
ya! Size ait olsun! Makası veya usturayı
çıkarın ve size rahatsızlık veren yerleri
düzeltin. Kenar kısımlar dişlerinizle
dudaklarınız arasında çok gereksizdir ve
özellikle diş köprüsü olan balıkadamları çok
rahatsız eder.
43)
Regülatörünüzü açmayın.
İç bakım özel aletler ve beceriler
gerektirir. Gerisin geriye ve doğru olarak
toplasanız dahi büyük bir olasılıkla garanti
şartlarını ihlal etmiş olursunuz. İkinci
kademenizin kapağını açarak içerisinde kalan
kumları çıkarmanız, kendi kendinize
yapacaklarınızın üst sınırı olmalıdır.
44)
İkinci kademeye çok yöne döndürücü ilave
edin. Bütün ikinci kademeler
hortumun ekseni etrafında döner fakat bu
hareket yeterli olmayabilir. Eğer kullanım
sırasında hortum regülatörünüzü yukarı veya
aşağı çekiyorsa, Aqua Lung, Scuba Pro ve
International Divers veya diğer markaların
yaptığı bir çok yöne döndürücü
“multidirectional swivel” ilave edin.
45)
Bir kısa veya uzun hortumla değiştirin.
Birinci ve ikinci kademe
arasındaki hortum uzun olduğunda
ağızlığınızı sola çeker. Çok kısa olduğunda
sağa çeker.
46)
Daha esnek bir hortumla değiştirin.
Atomic Aquatics ve Scuba Pro daha
ince ve çok daha esnek hortum kullanıyor. Bu
hortumların dış çapı daha küçük olmasına
rağmen iç çapları diğerleriyle aynıdır.
47)
Hortumun yerini değiştirin.
İkinci kademenizin hortumunun sağ omzunuz
üzerinden gelmesini hiç bir kanun yazmaz.
Bir döndürücü ve nispeten uzun bir hortum
ile koltuk altınızdan gelen ikinci kademeyi
kullanmanız daha konforlu olabilir.
48)
Çıkışları değiştirin.
Birinci kademe üzerindeki çıkışlardan bir
başkasına bağlantı yaparak hortumun daha
kısa yoldan ulaşması mümkün olabilir.
Dikkat: Bazı birinci kademelerin, esas
ikinci kademe için tek çıkışı vardır. Bu
çıkış genellikle belirtilmiştir ancak
belirtilmemiş de olabilir. Satıcınızla
konuşun.
49)
Birinci kademeye adaptörler, T’ler veya
döndürücü eklemeyin. Bunlar
hava akışını engelleyerek regülatörünüzün
performansını düşürecektir.
50)
Markaları karıştırmayın.
Bağlantı mümkün olduğunda, A marka bir
ikinci kademeyi bir B marka birinci kademeye
bağlayabilirsiniz. Ancak bunlar farklı orta
basınç altında çalışmak üzere tasarlanmış
olacaktır. Bu sistemi bozarak zor nefes
almanıza veya serbest akışa (free flow)
neden olacaktır.
51)
Döndürücülü birinci kademe kullanın.
Bazı modellerin bazen “taret”
olarak adlandırılan ve hortumun en rahat
pozisyonda durmasını sağlayan bir döndürücü
düzeneği vardır.
Aletler
(Öneriler 52-57)
Konsolunuzu emniyete alarak kendinizi,
konsolunuzu ve resifi korumuş olursunuz.
Mesela;
52)
Geri çekin. Konsolunuzu
denge yeleğinize bir geri çekici (retractor)
kullanarak tutturun. Konsolunuzu okumak için
çekin daha sonra kendiliğinden çekilip
vücudunuza yaklaşmasına izin verin.
53)
Bağlayın. Bazen denge
yeleğinize bağlı kısa bir kordon dahi
konsolunuzu çekip görmeniz için yeterlidir.
Sallanmasına izin verin fakat çok da uzağa
gitmesin.
54)
Tıkıştırın. Çoğu kez konsol
kemerin altına sıkıştırılabilir, sol kol
deliğinden geçirip denge yeleğinizin sol
tarafı arkasına veya denge yeleğinizin
gövdesi ile cebi arasına sıkıştırın.
55)
Kadranı koruyun. Çeşitli
gösterge koruyucuları konsolunuzdaki
camların ve plastik kısımların çizilmesini
veya çatlamasını önleyecektir. Metal telden
kafes şeklinde koruyular olduğu gibi şeffaf
plastikten sürgülü tipte olanlar da vardır
ve gene çizilmeleri önleyebilir.
56)
Bağlayın. Bileğinize
bağladığınız saat, pusula veya bilgisayar
düşündüğünüz kadar emniyette olmayabilir.
Saat kayışının bağlı olduğu iğne
bozulduğunda pahalı bir aletinizin düşüp
kaybolması olağan bir durumdur. Aletin
altından geçerek bileğinizi tamamen saran
tip kayışlar daha iyidir. Aletinizin düşüp
kaybolması için her iki iğnenin de bozulması
gerekir. Ve derinliği tolere edebilen türden
uzun kayış kullanın veya ıslak elbisenizin
bileğinde kullanabileceğiniz bir kayışınız
daha olsun.
ANCAK
HİÇ YAPMAYIN…
57)
Aletlerinizi temizlemek için aşındırıcıları
veya kimyasal çözücüleri kullanmayın.
Çözücüler çoğu alette bulunan bir
tür plastiğe zarar verirler.
Yazı: John Francis
Çeviren: Mehmet AVADAN
Kaynak: Scuba Diver Magazine Kasım
2000